Chichen Itza / Uuc Yabnal – architektura Majów

Podziel się informacją na:

Architektura Chichen Itza

 

Chichen Itza znanej jest ze wspaniałej architektury. Słynna na cały świat Piramida Kukulkana przyciąga rzesze turystów, a w czasie wiosennego i jesiennego equinoxu ruiny, w ciągu jednego dnia odwiedza kilkadziesiąt tysięcy ludzi, żądnych zobaczenia na własne oczy jedynego w swoim rodzaju archeoastronomicznego spektaklu, symbolizującego zstąpienie na świat Pierzastego Węża – Kukulkana. Spacerując po mieście łatwo jest zauważyć znaczące różnice w stylistyce podziwianych budowli, w szczególności dotyczy to różnic pomiędzy Nowym a Starym Chichen. W Chichen Itza wyróżniamy, więc aż cztery style architektoniczne: Wczesne Chichen, Puuc, Styl Przejściowy i Maya-Toltec.

Wczesne Chichen

Wczesne Chichen charakteryzuje nierówna kamieniarka z cienką warstewką stiuku. Górna fasada wydaje się być bogato dekorowana modelowanym stiukiem, nie wiadomo czy sklepienia były wykonywane z kamienia, czy też z materiałów nietrwałych. Z odrestaurowanych i dostępnych do zwiedzania turystom budynków jedyny przykład to House of Stuccoes (5C4-I).

Styl Puuc w Chichen Itza

Puuc to najbardziej znamienity i wyszukany styl architektoniczny Północnego Jukatanu. Jego najpiękniejsze przykłady podziwiać możemy od ruin Uxmal poprzez miasta rozrzucone wzdłuż Ruta de Puuc, jak: Kabah, Xlapak, Sayil i Labna. W Chichen Itza lokalny wariant Puuc nazywany jest również Pure Florescent lub Maya, bowiem zdaniem niektórych badaczy jednie Świątynia Trzech Nadproży reprezentuje czysty styl Puuc.

W stylu Puuc w Chichen Itza wzniesiono wiele spośród najbardziej porywających i dostępnych do zwiedzania budowli, choć ani jednak z nich nie znajduje się wokół Wielkiego Placu. Do najstarszych należy Chichanchob – Casa Colorada – Red House, który był prawdopodobnie jedną z pierwszych budowli wzniesionych po nadejściu Itzów i pod patronatem K’ak’upal’ Kawiil’a. Pozostałe to Akab Dzib, Las Monjas – Complex of the Nuns z aneksem zbudowanym w przepięknym stylu odległego terytorialnie Chenes, który przykuł kiedyś uwagę słynnego podróżnika Fredericka Catherwooda, Świątynia Trzech Nadproży – Temple of the Three Lintels, Świątynia Czterech Nadproży – Temple of the Four Lintels, oraz wspaniały La Iglesia – The Church, stojący tuż obok aneksu Las Monjas.

Styl Przejściowy w Chichen Itza

Styl Przejściowy ze względu na niewielką widoczną reprezentację w postaci odrestaurowanych budynków nie jest zbyt wyraźny. Znamionuje on pierwsze wpływy kultur Centralnego Meksyku na Chichen Itza. Koronnym przykładem jest piramida nazywana El Castillo-sub – niewidoczna, ponieważ to na niej wzniesiono później dobrze wszystkim znaną Piramidę Kukulkana – El Castillo. Wewnętrzna piramida, jako elementy zewnętrznych wpływów, posiada już toltecką figurę Chac-Mool oraz zdobienia w postaci maszerujących jaguarów i splecionych węży. Brakuje jej jednak kolumn wojowników, zbudowana jest również na podstawie kwadratu, nie jak późniejsze koronne przykłady stylu majańsko-tolteckiego: Piramida Kukulkana – El Castillo oraz Ossario – High Priest Grave, które nazwane zostały piramidami promienistymi dzięki wystającym schodniom. Inne przykłady Stylu Przejściowego to Castillo Viejo (5B18) w Starym Chichen i prawdopodobnie przejściowe fazy Caracol (Volta, Braswell 2014:522-523).

Styl Maya-Toltec w Chichen Itza

Maya-Toltec określany bywa również, jako: Modified Florescent, International, Mexican, Toltec. Miesza on bardzo wyraźnie toltecką architekturę Centralnego Meksyku z lokalną symboliką i tradycyjnymi elementami. Najstarszą budowlą wzniesioną w tym stylu w Chichen Itza jest przewspaniała Piramida Kukulkana – El Castillo, wybudowana w drugiej połowie X-go stulecia. Na przełomie X-go i XI-go wieku do El Castillo dołączyły wszystkie monumentalne konstrukcje rozmieszczone wokół Wielkiego Placu: Świątynia Wojowników, Grupa Tysiąca Kolumn i Wielki Stadion ze Świątynią Brodatego Człowieka oraz Górną i Dolną Świątynią Jaguara. Grupa Tysiąca Kolumn oraz Świątynia Wojowników są jakby żywcem przeniesione z tolteckiej stolicy Tollan / Tuli, choć wersje w Chichen Itza są w wyraźny sposób doskonalsze. Wiernymi odpowiednikami konstrukcji z Tollan / Tuli są też Platforma Czaszek – Tzompantli i Ściana Węży – Coatepantli. Dobrym przykładem wymieszania obcej i lokalnej symboliki są umieszczone na Wielkim Placu: Platforma Wenus oraz Platforma Orłów i Jaguarów – centralno-meksykańskich zakonów wojowników.

W stylu Maya-Toltec wzniesiona została również druga, nieco mniejsza piramida w Chichen Itza: Ossario – High Priest Grave i stojące przed nią platformy, ponadto Świątynia Framugi Hieroglifów – Temple of Hieroglyphic Jambs, czy Świątynia Długiej Rachuby – Temple of the Initial Series.

Badania archeologiczne wskazują, że wszystkie budowle w Chichen Itza, również te w stylu Maya-Toltec wzniesione zostały przez Majów i przy użyciu lokalnych technik (Volta, Braswell 2014:522).

=> Chichen Itza – strona główna

=> Chichen Itza – historia miasta

 

ZAPRASZAMY NA KOLEJNE WYPRAWY NURKOWE I NIE TYLKO Z ALPHA-DIVERS. Na najbliższą wyprawę nurkową do Meksyku, na półwysep Jukatan i nurkowanie rekreacyjne w Cenotach i na Mezoamerykańskiej Rafie Barierowej w Belize zapraszamy w styczniu 2017, w ramach => wyprawy nurkowej YUCATAN 2017: Meksyk – Belize – Gwatemala 🙂

Cenoty, wyprawa do Meksyku, nurkowanie jaskiniowe 2017

Cenoty, plaża w Tulum na Riviera Maya, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS do Meksyku, Belize i Gwatemali – CENOTY 2017

Podziel się informacją na:

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *