Basen Mirador, Gwatemala

Podziel się informacją na:

Niecka Mirador
Wyprawy, Peten, Gwatemala

Zachód Słońca nad selwą, podziwiany ze szczytu piramidy triadycznej El Tigre w ruinach El Mirador, w Peten - 1sza Polska Ekspedycja do Naachtun. Gwatemala 2017

Zachód Słońca nad selwą, podziwiany ze szczytu piramidy triadycznej El Tigre w ruinach El Mirador, w Peten – 1sza Polska Ekspedycja do Naachtun. Gwatemala 2017

Niecka Mirador (Mirador Basin) to na wpół zamknięta nizina o powierzchni około 2150 km2, w północnym Peten, w Gwatemali. Jak wykazują postępujące badania archeologiczne, niecka Mirador była dość gęsto zamieszkana w okresie prehistorycznym. Najwcześniejsze ślady ludzkie w niecce Mirador pochodzą z około 3350 p.n.e.2, badania pyłków osadzających się na dnie zbiorników wodnych wskazują, że uprawy w niecce Mirador pojawiły się już około 2600 p.n.e. po czym zanikły, a około 1500-1400 p.n.e. rolnictwo wręcz eksplodowało1+2. Około 400 p.n.e. było tu już wiele znaczących skupisk cywilizacji, jak Nakbe (ślady stałego zasiedlenia od ok. 1400 p.n.e.), Tintal, Xulnal, Wakna i El Mirador. Gęstość zaludnienia wzrosła w okresie Późnego i Schyłkowego Preklasyku (BC 300 – AD 250), wypracowano wtedy złożone strategie upraw, nastąpiło również wyraźne rozwarstwienie społeczeństwa, a owocem cywilizacyjnych zmian, napędzanych religią, była monumentalna architektura Majów – piramidy, które w owych czasach osiągały tak gigantyczne rozmiary, że w dwa i pół tysiąca lat później, zwiad lotniczy nad Gwatemalą zidentyfikował je jako wygasłe wulkany. W Schyłkowym Preklasyku (AD 150-250) wielkie ośrodki miejskie Majów w niecce Mirador opustoszały.

Wspaniałe ruiny El Mirador, Nakbe, El Tintal i El Guiro (Wakna) odkrył => Ian Graham, jestem z ostatnich wielkich odkrywców wśród archeologów terenowych. Graham również dostrzegł potężne, porośnięte lasem piramidy Majów z pokładu samolotu. Kiedy dotarł do Guatemala, stolicy kraju, sprawdził na mapach, czy w tej części Peten raportowane są jakieś ruiny, a następnie ruszył na wyprawę. Najpierw dotarł do ruin Naachtun, które przed nim odkrył => Sylvanus Morley i , które znane były Grahamowi dzięki relacji prasowej pewnego amerykańskiego małżeństwa. Graham jednak nie poddał się i wkrótce odnalazł ruiny El Mirador, w pobliżu obozowiska chicleros o tej samej nazwie. Ian Graham zidentyfikował ruiny El Mirador, jako preklasyczne, czemu współcześni mu archeolodzy nie chcieli dać wiary ze względu na ich gigantyczny obszar i rozmiary piramid. A worek z odkryciami dopiero się otwierał…

Informacja projektowa: Skała macierzysta w niecce Mirador pochodzi głównie z trzeciorzędu. Wysokość terenu waha się między 100 a 300 m n.p.m. Występują tutaj zjawiska krasowe, jak doliny, poljo, kokpity i podziemna hydrologia (sic). Wody powierzchniowe są dość ubogie i ograniczają się do małych i średnich jezior, uformowanych najwyraźniej w dolinach krasowych wyścielonych gliniastym osadem.

W niecce Mirador mamy rocznie od 1,5 do 2 m opadów. Około 60% powierzchni niecki Mirador jest obecnie okresowo zalewana przez wody opadowe, tworząc tzw. bajos o głębokości 1-2 m i powierzchni od kilku do nawet setek kilometrów kwadratowych. Możecie sobie wyobrazić, jak wygląda trekking w takim terenie? Nie możecie… Większość opadów przypada na okres od kwietnia do grudnia1+2. Obszar niecki Mirador porasta tropikalny las – selva, a w zasadzie kilka jej odmian. Główne gatunki drzew w selwie wysokiej to: ramon tree – darzymlecznia (Brosimum alicastrum), sapodilla – pigwica właściwa (Manilkara zapota), (Talisia olivaeformis), korzennik lekarski (Pimienta dioica), lecznicza chaca (Bursera simaruba), źródło rytalnie spalanej żywicy copal (Protium copal), mahoń (Swietenia macrophylla), (Trichilia minutiflora) i (Ficus spp.). Dolne piętro porastają: (Piper spp.), (Psychotria spp.), gruszla (Psidium) i palmy, jak (Bactris major), (Sabal mauritiiformis) i (Chamaedorea spp.). Selwę bagnistą, wyrastającą na okresowo zalewanych terenach porastają niewysokie drzewa (Haematoxylum campechianum), trujący chechem (Metopium brownii), (Bucida buceras), (Diospyrus bumelioides) i (Eugenia spp.).

 

Bibliografia:

  1. David Wahl, Roger Byrne, Thomas Schreiner, Richard Hansen (2007) „Palaeolimnological evidence of late-Holocene settlement and abandonment in the Mirador Basin, Peten, Guatemala” w The Holocene 17,6 (2007) s. 813–820
  2. David Wahl, Roger Byrne, Lysanna Anderson (2014) „An 8700 year paleoclimate reconstruction from the southern Maya lowlands” w Quaternary Science Reviews 103 (2014) s. 19-25
Podziel się informacją na: