Mola-mola – ocean sunfish – samogłów

Podziel się informacją na:

 

Mola mola

Ocean Sunfish – Samogłów

 

 

Mola mola (Ocean Sunfish / samogłów) to największa ryba kostnoszkieletowa pływająca obecnie w oceanach Ziemi. Rozmiary mola mola wynosić mogą ponad 3 m, a waga ryby do 2 ton. Największy napotkany samogłów miał aż 333 cm długości, 420 cm wysokości (od krańców płetw) i wagę 2,3 tony! Spotkanie samogłowa w warunkach naturalnych i nurkowanie z mola mola należy do największych rarytasów w nurkowej karierze i znajduje się na liście rzeczy „absolutnie do zaliczenia” u każdego pasjonata nurkowania rekreacyjnego.

 

Jak wygląda Mola mola (samogłów) i w jaki sposób odróżnić ją od innych morskich zwierząt?

Mola-mola, Crystal, Nusa Penida, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS Indonezja 2015

Mola mola, Crystal, Nusa Penida, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS INDONEZJA 2015

Mola mola (Ocean Sunfish / samogłów) jest bardzo łatwa do odróżnienia od innych ryb, ze względu na swoją charakterystyczną budowę ciała w formie dużego spłaszczonego dysku. Płetwy grzbietowa i odbytowa (dolna) u samogłowów są symetryczne, mocno wydłużone i ustawione pod kątem 45 stopni w stosunku do osi ciała. Górna płetwa posiada 15-18 promieni,  odbytowa 14-17 promieni. Kiedy mola mola płynie płetwy te poruszają się symetrycznie, wyginając się w tą samą stronę w stosunku do dysku. To bardzo charakterystyczny widok, który sprawia, że mola mola jest nie do pomylenia z żadną inną rybą nie tylko ze względu na niepowtarzalny kształt. Płetwy piersiowe mola mola są niewielkie, zaokrąglone i zadarte w górę. Mola mola nie posiada trzonu płetwy ogonowej, w miejsce której wyrasta u tych ryb bezpośrednio z dysku specjalna struktura zwana clavus, która spełnia funkcję steru, nie zaś napędową – mola mola napędzają ruchy płetwy grzbietowej i odbytowej (dolnej). Jej gruba, elastyczna skóra pozbawiona jest łusek. Mola mola ma cztery pary skrzeli, których ujście ma postać niewielkiego otworu umieszczonego w okolicy płetw piersiowych. Z daleka otwór ten wygląda niczym mrugające oko – właściwe oko Mola mola jest jednak jeszcze mniejsze i znajduje się z przodu, w pobliżu niewielkich ust. Mola mola znana była już antycznym żeglarzom, bowiem jej nazwa pochodzi od łacińskiego określenia rzymskich kamieni młyńskich. Rodzaj Mola obejmuje obecnie dwa gatunki: Mola mola i Mola ramsayi (Southern ocean sunfish) wyodrębniona z Mola mola na podstawie badań genetycznych w 2005. Wewnętrznie ryby te odróżnia ilość kostek słuchowych, zewnętrznie są jednak trudne do odróźnienia. Mola ramsay (Southern ocean sunfish) wbrew swojej nazwie nie występuje jedynie na południowej półkuli. Inne ryby, należące do rodziny Molidae to: Masturus lanceolatus (Sharp-tailed mola), Ranzania laevis (Slender mola), choć zaprzęgnięcie badań genetycznych do systematyki gatunków może wprowadzić kolejne dywersyfikacje pośród tych już istniejących.

 

Czym żywi się Mola mola?

Mola-mola, SD, Nusa Penida, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS Indonezja 2015

Mola mola, Crystal, Nusa Penida, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS INDONEZJA 2015

Mola mola (Ocean Sunfish / samogłów) to oportunistka. Odżywia się przede wszystkim meduzami i zooplantkonem, ale nie gardzi również glonami, mięczakami, kalmarami, skorupiakami, wężowidłami, małymi rybkami, czy też larwami ryb, dobierając swój pokarm w zależności do głębokości, na której aktualnie przebywa.

Ponieważ gruba skóra mola mola potrafi gości do kilkudziesięciu gatunków morskich pasożytów, ryba ta czasem staje się pływającym barem dla rybek gustujących w pasożytach skóry. O interesujących obserwacjach mola mola i ustniczków cesarskich, dokonanych na koralowych rafach wokół wyspy Nusa Lembongan piszemy tu: => Cesarz na usługach królowej – rzadki przypadek zachowania ustniczka cesarskiego.

 

W jaki sposób rozmnażają się Mola mola?

Mola mola (Ocean Sunfish / samogłów) jest jajorodna, jak typowa ryba kostnoszkieletowa. Ryby kostnoszkieletowe słyną ze składania dużej ilości jaj, bowiem duża ilość potomstwa jest dla nich podstawową strategią przetrwania, w przeciwieństwie do np. ryb chrzęstnoszkieletowych, a w szczególności rekinów, które postawiły na wydawanie na świat najlepiej dostosowanych osobników – doskonała strategia, która nie uwzględniała jednak pojawienia się na Ziemi takiego gatunku jak człowiek. Mola mola (samogłów) jest pod względem ilości potomstwa prawdziwym rekordzistą i spośród wszystkich stworzeń na Ziemi składa największą ilość jaj. U mającej zaledwie 1.5 m średnicy dysku samicy znaleziono ich 300 milionów. Mola mola nie są dzięki temu obecnie uważane za gatunek zagrożony, jednak brak danych na temat cyklu ich życia oraz wielkości obecnej populacji sugerowałby w tym zakresie co najmniej ostrożność. Małe mola mola mają zaledwie 2,5 mm długości i z wyglądu przypominają raczej rozdymkowate, z którymi są przecież blisko spokrewnione.

Do naturalnych wrogów mola mola należą orki, rekiny i foki. Młodsze mola padają również ofiarą tuńczyków błękitnych i mahi-mahi (dorado).

 

Jakie jeszcze interesujące informacje wiążą się z Mola mola?

Mola-mola, Crystal, Nusa Penida, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS Indonezja 2015

Mola-mola, Crystal, Nusa Penida, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS INDONEZJA 2015

Mola mola (Ocean Sunfish / samogłów) to niezwykle intrygująca ryba. Dorosłe osobniki nie posiadają pęcherza pławnego, mają za to dużą ilość tkanki tłuszczowej pod skórą, która może mieć prawie 8 cm grubości. Mola mola widywane są podczas długich wyskoków ponad powierzchnię wody (do trzykrotnej długości ciała ryby). Ma to prawdopodobnie związek z próbami pozbywania się pasożytów, podczas uderzania o wodę (na skórze Mola mola  stwierdzono występowanie około 40-tu ich gatunków). Być może temu również służy obserwowane często leżenie mola mola na powierzchni na boku, kiedy według pewnych teorii nagrzewają się one po głębokich nurkowaniach w zimniejszych prądach, według innych właśnie jest to zaproszenie dla ptactwa morskiego do oczyszczania skóry ryby z pasożytów. Szkielety mola mola są mocno zredukowane i posiadają mniejszą ilość kręgów aniżeli u jakiejkolwiek innej ryby. Szkielety mola mola, ze względu na rozmiar ryby, zawierają też dużą ilość tkanki chrzęstnej. Mięso mola mola uznawane jest za trujące ponieważ zawiera neurotoksyny i tetradotoksyny, jednak pomimo to lądują one jako rarytas na japońskich i tajwańskich stołach. Mola mola służą również jako źródło niektórych leków w chińskiej medycynie naturalnej.

 
 

W jaki sposób możemy spotkać i dokąd powinniśmy się wybrać na nurkowanie z Mola mola (samogłowami)?

Mola-mola, Crystal, Nusa Penida, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS Indonezja 2015

Nurkowanie z mola-mola, Crystal, Nusa Penida, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS INDONEZJA 2015

Mola mola (Ocean Sunfish / samogłów) to gatunek pelagiczny. Występuje zwykle na większych głębokościach 30-800 m, w strefie tropikalnej i subtropikalnej, na szerokościach geograficznych 75°N – 65°S i wodzie o temperaturze 12°C – 25°C. Rekordowej głębokości nurkowania mola mola zarejestrowane zostały za pomocą rejestratorów połączonych z tagami satelitarnymi, w ramach badań prowadzonych przez Ingę Potter z Large Pelagics Research Lab w Nowej Anglii. Mimo iż mola mola to ryba raczej głębinowa, widywana jest bardzo często na powierzchni wody, leżąca na boku jak w trakcie kąpieli słonecznej. Płetwa grzbietowa mola mola widywana jest również kiedy ryba pływa tuż pod powierzchnią wody. Mola mola (samogłów) bywa wtedy często mylona z rekinem.

Nurkowanie z Mola-mola, Crystal, Nusa Penida, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS Indonezja 2015

Nurkowanie z Mola-mola, Crystal, Nusa Penida, wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS INDONEZJA 2015

Nurkowanie z mola mola wymaga szczególnej uwagi. Mola mola są płochliwe, do ryby tej zatem nie powinno się podpływać od przodu. By jej nie spłoszyć, nie powinno się również używać świateł i lamp błyskowych. Mola mola spotykamy zwykle na opadających głęboko w dół oceanicznych stokach, na głębokościach rekreacyjnych w zakresie 30-50 m. Prawdopodobnie wypływają one na mniejsze głębokości w poszukiwaniu tzw. cleaning stations. Widujemy je zwykle wtedy w towarzystwie chetoników (szczeciozębów) z rodzaju Heniochus. Legendarnym miejscem spotkań z mola mola są nurkowiska wokół wyspy Nusa Penida w Indonezji, a w szczególności Crystal, ale z dobrym przewodnikiem, a z usług wyłacznie tych najlepszych korzystamy w trakcie wypraw nurkowych  ALPHA-DIVERS. Spotkać je można również jesienią w określonych miejscach przy wyspach => Bali oraz Lombok. Na nurkowanie z mola mola w Indonezji należy się wybierać w okresie przełomu września i października, kiedy chłodniejszy prąd, zwiastujący zmianę sezonu ułatwia samogłowom przebywanie na płytszych głębokościach, dostępnych nurkom rekreacyjnym. Nie bez powodu => wyprawy nurkowe ALPHA-DIVERS do Indonezji organizowane są właśnie w tym okresie.

A Wy spotkaliście mola mola? Opiszcie w komentarzach swoje nurkowanie, podając miejsce i datę 🙂

Linnaeus 1758, Taxonomic Serial No.: 173414

Dominium (Domena): Eukariota (eukarionty)
Regnum (Królestwo): Animalia (zwierzęta)
Subregnum (Podrólestwo): Bilateria (dwubocznie symetryczne)
Infraregnum: Deuterostomia (wtórouste)
Phylum (Typ): Chordata (strunowce)
Subphylum (Podtyp): Vertebrata (kręgowce)
Infraphylum (Infratyp): Gnathostomata  (żuchwowce)
Superclassis (Nadgromada): Osteichthyes (kostnoszkieletowe)
Classis (Gromada): Actinopterygii (promieniopłetwe)
Subclassis (Podgromada): Neopterygii (nowopłetwe)
Infraclassis: Teleostei (doskonałokostne)
Superordo (Nadrząd): Acanthopterygii (cierniopłetwe)
Ordo (Rząd): Tetradontiformes (rozdymkokształtne)
Subordo (Podrząd): Tetradontoidei
Familia (Rodzina): Molidae (samogłowowate)
Genus (Rodzaj): Mola
Species (Gatunek): Mola mola (samogłów)


 

Mola MolaMOLA MOLA to również wiodąca polska firma produkująca wysokiej jakości bieliznę termiczną oraz odzież afterdive http://www.molamolawear.com/, która doskonale sprawdziła się w trakcie ekspedycji trekkingowych ALPHA-DIVERS: RORAIMA 2013 i RINJANI-KRAKATOA 2015

 
 

Zapraszamy na wyprawy nurkowe ALPHA-DIVERS do Indonezji i nurkowanie z mola mola

 

ZAPRASZAMY NA KOLEJNE WYPRAWY NURKOWE I NIE TYLKO NURKOWE Z ALPHA-DIVERS. We wrześniu 2019 wybieramy się tradycyjnie na wspaniałą wyprawę nurkową i krajoznawczą do Indonezji w ramach Wyprawy Nurkowej ALPHA-DIVERS – INDONEZJA: KOMODO  BANTA ISLAND 2019. W programie wyprawy, jak zawsze spotkanie z waranami, smokami z Komodo w stanie jak najbardziej dzikim 🙂

Komodo, Indonezja - wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS: JAWA - BALI - KOMODO 2019

Komodo, Indonezja – wyprawa nurkowa ALPHA-DIVERS: BALI – MOYO – BANTA ISLAND – KOMODO 2019

 

Podziel się informacją na: